Trener nie zostawia suchej nitki ws. Igi Świątek. “To nieakceptowalne”

Ważne, by w tym dudnieniu do głosu dochodzili fachowcy z tenisowego środowiska. Przede wszystkim, czy jest pan zaskoczony tym ruchem Igi Świątek?

– Nie jestem zaskoczony. Bo znam historię od czasu, gdy Fissette jeszcze był sparingpartnerem na przykład Kim Clijsters. A jej były trener Carl Maes to mój dobry, bardzo dobry kolega, który mieszkał u mnie w domu przez dwa i pół roku.

A to ciekawe.

– No tak. Więc trochę dyskusji tenisowych się toczyło przy herbacie lub kawie. Dlatego mówię, że nie jestem zdziwiony.

Dlaczego nie jest pan zdziwiony?

– Pracując w angielskiej federacji mieliśmy grupę, w której były wspólne cele, a przy tym panowała radość i fajna atmosfera. Tacy zawodnicy, jak Jake Draper, gdy tylko wchodzili na kort, to wiedzieli, że mają za sobą całą grupę fizjologów, psychologów, trenerów od fizyczności i trenerów tenisa. Miesiąc temu rozmawiałem z Jamiem Delgado o tej całej sytuacji, bo on przejął Drapera. Jamie jest osobą pozytywną, mającą wiedzę, bo sam grał w tenisa i zajmował się wiele lat Andym Murrayem.

I przekładając to na team Świątek?

– Jeszcze spójrzmy na grupy wokół Jannika Sinnera, Carlosa Alcaraza i Novaka Djokovicia. Wszyscy się śmieją, mają radość z tego co robią, funkcjonując według dewizy “next beautiful day”. A niestety tego nie widać w grupie Świątek. Wszyscy są spięci, tajemniczy, zaciśnięte zęby… Ile można to wytrzymać? Trzeba pamiętać jedną rzecz: Iga jest absolutną ikoną polskiego tenisa i ona musi żyć w tym środowisku przez parę lat. Jak jest fajnie i radośnie, czyli mamy fun, to jest dobrze. Jednak jeśli w danym środowisku nie ma radości, a dominują spięcia i napięcia, to na dłuższą metę nie działa.

To znaczy, że przyszły trener główny ma być kimś, kto wchodzi do tego teamu i sprawia, że wszystkim – odnosząc się do pana słów – rozluźniają się szczęki, uśmiechają się i wraca super atmosfera? A może to tylko iluzja, bo przewietrzenie teamu powinno wyglądać jeszcze inaczej?

– Ja nie siedzę w tej grupie, a to wyostrzyłoby spojrzenie. Niemniej z boku, będąc na korcie, robiąc rozgrzewki, rozmawiając z agentem Igi i tak dalej, widziałem, że cała grupa jest spięta i nie ma radości. Mówię to jako ktoś, kto wszedł tylko do kuchni i zobaczył, co się dzieje. Życzę Idze jak najlepiej i mam do jej całej pracy ogromny szacunek, tylko szkoda, że dziewczyna nie ma wokół siebie grupy, która w dążeniu do wspólnego celu tworzy radosną atmosferę. To od razu różni team Igi od tych, które generalnie widzę, łącznie z moim byłym w federacji angielskiej przez cztery i pół roku.

W przypadku Igi nie przesądzam, ale możliwa jest taka sytuacja, że zatarły się pewne granice, a tylko dopuszczenie kogoś ze świeżym spojrzeniem pozwoliłoby to wskazać i uwypuklić. Wszystko jednak zaczyna się od tego, że taka osoba musiałaby być wpuszczona. Bo jeśli ktoś uważa, że Iga jest jego własnością i nie wolno otworzyć się na coś nowego, to mamy trudną sytuację. Wówczas następny trener też poleci.

I z tego bierze się ta cena, którą teraz płaci Iga? Chodzi też o hermetyczność grupy, co może doprowadzać do przesileń?

– Ja wiem jedno: jeśli odsuwasz się od wszystkich i budujesz mur, to z czasem, jak spojrzymy na historię Chin, tak samo się cofasz. Uważam, że oczywiście trzeba robić swoją robotę, ale przy tym być otwartym na opinie i głosy nieprzypadkowych ludzi ze środowiska. Od razu mi się przypomina, gdy Piotr Woźniacki pracował z Karoliną. Wówczas, obserwując z boku trening, tam była radość z grania. On zawsze stworzył sytuację, że jego córka była zadowolona, były fajne emocje, a ludzie lubili patrzeć na jej zajęcia. Oczywiście Karolina zawsze miała też bardzo fajną charyzmę, czyli rodzaj magnetyzmu, który przyciągał. Ale nawet w przypadku Agnieszki Radwańskiej stworzono sytuację, że chciała pracować, a przy tym było wesoło, mimo że miała swoje problemy.

Używając przenośni powiedział pan, że wszedł do kuchni, z której przyglądał się teamowi Świątek. Czy dojrzał pan, że osobowość Fissette’a może wiązać się z niemożnością przełamania tej rutyny, powagi i odseparowywania, czy został zdominowany, przez co nie był w stanie pewnych rzeczy uwolnić i poprawić?

– Ja tego nie wiem. To wie tylko Fissette, w jaki sposób dał sobie radę z członkami teamu. To osoba, która mogłaby wyłożyć kawę na ławę. Ja natomiast dostrzegałem, że standardowo na pewno nie popełnił dużych błędów, bo zna się na tym fachu, jest długo w środowisku, więc uniknął pomyłek młodości. A jeśli zawiodła komunikacja w teamie, to już chyba nawet nie sprawa językowa, bo wszyscy w zespole mówią dobrze po angielsku. Jednak teoretycznie, nawet jeśli dobrze mówi się po angielsku, to we własnym języku czuje się to po prostu lepiej.

Dokładnie w tym kierunku w rozmowie ze mną poszedł Piotr Woźniacki, na wstępie dementując informacje, że obejmie rolę trenera Świątek.

– Wejdę w słowo, ja od razu czułem, że to jest kaczka dziennikarska. Znam Piotra dobrze i wiedziałem, że tak odpowie. Ma trójkę pięknych wnucząt, więc jak on ma jeździć z Igą w momencie, gdy tam w teamie jest ciężka sytuacja mentalna i zostawić najmłodsze skarby, które kocha? Ja również bym tego nie zrobił.

Zmierzam jednak do następujących słów pana Piotra: “Ja wiem, że Iga jest komunikacyjna w różnych językach, ale myśli po polsku. To nie znaczy, że ona ma mieć tylko polskich trenerów, broń Boże, bo byśmy doszli do jakiegoś absurdu. Jednak uważam, że w tym momencie to jest bardzo dobra chwila, żeby jeszcze raz spróbować z kimś z Polski. I jakby wypuścić powietrze z tego balonu. Nawet żeby to było okresowe, jeśli nawet nie podjęli decyzji końcowej, ale by spróbować. Uważam, że to naprawdę dużo by jej dało”. I wytypował Dawida Celta.

– Polski trop, w tej sytuacji, jest bardzo trafny. Celt jest fajnym chłopakiem. Kapitan reprezentacji Polski, miły, grzeczny, mąż pani Radwańskiej.

To dobry kandydat?

– Nie wiem, bo nigdy nie pracował w takim ujęciu jako pierwszy trener. I na przykład nigdy nie widziałem go z jakimś juniorem, który zdobyłby mistrzostwo Polski.

A pan kogo by zasugerował? Padają przeróżne nazwiska zagranicznych fachowców, ot choćby Francisco Roig.

– Tylko to znowu będą rozmowy po angielsku. W dodatku Roig tylko komunikuje się po angielsku, ale nie myśli po angielsku. I to jest problem, który dotyczy wielu Hiszpanów.

Medialnie wrócił temat Tomasza Wiktorowskiego. Ale w rozmowie z WP SportoweFakty obecny trener Naomi Osaki grzecznie podziękował.

– I wcale mu się nie dziwię. Ja na przykład, jeśli wykąpię się w jakimś jeziorku, już nigdy tam nie wracam. W środowisku wszyscy wiedzą, że pracując z moimi zawodnikami robię wszystko, co mogę, ale jak już zakończę, to nie ma powrotów.

Więc kto? Jest ktoś, kogo chciałby pan życzliwie podsunąć dla Igi?

– Trudno, bardzo trudno jest mi powiedzieć. To dlatego, że nie wiem, co dzieje się w teamie Igi oraz w jej życiu prywatnym. Ludzie o jej sytuacji mówią różne rzeczy, ale oficjalnie nic nie wiem. Rozmawiam dużo choćby z jej byłym trenerem Piotrem Sierzputowskim, bo jesteśmy kolegami, do tego ja trochę jego mentorem, ale… Rozmawiamy o różnych sprawach, ale nie mam absolutnej pewności. Nie wiem, jaka jest sytuacja rodzinna między tatą i mamą, czy Iga w ogóle rozmawia ze swoją rodzicielką, czy jej mama czegoś nie zaakceptowała. To nie moje sprawy, ale niewykluczone, że jakieś historie po prostu na nią wpływają.

Z imienia i nazwiska nikogo pan nie poda?

– Odpowiem inaczej. Jest wielu naprawdę dobrych trenerów, ale sytuacja nie jest łatwa. Ja widziałbym kogoś, kto jest trochę starszy. Przeszedł pewną drogą, odrobił cenne lekcje i wychował wielu zawodników. Taka osoba może Idze pomóc. Czyli ktoś, kto czuje się autorytetem, bo taka osoba ma w sobie siłę i nikt jej nie podskoczy. Jeśli miałeś iluś świetnych zawodników, z którymi pracowałeś od podstaw ileś lat, wchodzisz i układasz pracę teamu według swoich najlepszych doświadczeń. Niech pan popatrzy na Toniego Nadala, jemu nikt nie podskoczy. Nikt, żaden dziennikarz, psycholog, trener fizyczny, ani tenisowy. Jemu nikt nie może ingerować w robotę, bo się ośmieszy.

W wątku z Piotrem Woźniackim powiedział pan, że teraz wyzwaniem jest wejść do teamu, gdzie jest “ciężka sytuacja mentalna”. I tu dochodzimy do najbardziej nielogicznej puenty, bo Iga ma w zespole psycholog Darię Abramowicz, z którą pracuje od 2019 roku.

– To znowu delikatna sprawa. Jeśli ma się osobę, która dba o twoją głowę i wszystko, co związane z psychologią oraz treningiem mentalnym, to z czasem dzieje się tak, że wciąż można dostrzegać różne problemy, ale już nie potrafić na nie skutecznie reagować. Porównam to do sytuacji rodziców i dzieci. No przecież zgodzimy się, że często odnośnie swoich pociech uważamy, że są najpiękniejsze i najmądrzejsze. I czasem następuje trudna konfrontacja, gdy nauczyciel w szkole powie: “tak, pana dziecko jest fajne, ale to i to jest do poprawy”.

Czyli zatraca się zdolność do trzeźwej oceny sytuacji i optymalnego reagowania?

– Ja nie chcę nikogo krytykować, tylko może zaistniała sytuacja, że po tak długiej współpracy zatarły się granice między tym, kto jest lekarzem, kto kolegą, a kto przyjacielem. I jeśli dojdzie do takiego momentu, to kogoś wspaniałe wykształcenie, otwartość na nowinki i najlepsze intencje okazują się być niewystarczające. To miał na przykład Alcaraz ze swoim trenerem Juanem Carlosem Ferrero, z którym był od dziecka. Aż pojawił się moment, gdy zobaczył, że zatracili zdolność świeżego patrzenia i w grudniu rozstali się po ponad 7 latach. Ja na przykład wiele razy, pracując z danymi zawodnikami, rozmawiałem z moimi kolegami-trenerami, prosząc ich, by przyszli zobaczyć jak wygląda nasz trening. Byłem otwarty na ich spostrzeżenia i sugestie, chcąc przekonać się, co oni sądzą o tym z boku. Nie bałem się, że trener podbierze mi zawodnika, tylko wychodziłem z założenia, iż dobrze posłuchać kogoś ze świeżą parą oczu. W przypadku Igi nie przesądzam, ale możliwa jest taka sytuacja, że zatarły się pewne granice, a tylko dopuszczenie kogoś ze świeżym spojrzeniem pozwoliłoby to wskazać i uwypuklić. Wszystko jednak zaczyna się od tego, że taka osoba musiałaby być wpuszczona. Bo jeśli ktoś uważa, że Iga jest jego własnością i nie wolno otworzyć się na coś nowego, to mamy trudną sytuację. Wówczas następny trener też poleci.

Gdyby tak było, to… Nie chcę użyć zbyt nacechowanego słowa.

– Ja także, ale szkoda, że Iga – ikona polskiego tenisa – jest w takiej sytuacji. Bardzo szkoda. Ja chciałbym, żeby miała radość z grania. Wrócę do Karoliny, jej tata Piotr mimo że nie był trenerem tenisowym, tylko piłkarskim, to robił co mógł. I zrobił dla córki wszystko wspaniale, przy tym samemu ucząc się całego systemu. A są niektóre takie teamy, w których non stop coś się wali lub przychodzi moment, w którym zaczyna się sypać.

A może też trzeba by było spojrzeć na całą sytuację z innej strony. Przez to, że Iga w tak spektakularnym stylu weszła kilka lat temu na najwyższy poziom i wciąż jest tą jedną, jedyną Polką w absolutnym topie, może generujemy za dużo tematów? W efekcie jej wytrzymałość, jak również całego teamu, skruszała?

– Może, nie jestem pewien. To już jest sprawa Darii Abramowicz, żeby radzić sobie z tymi sytuacjami. Na tym też polega ta praca, a dziennikarzom trudno odmawiać prawa do tego, by szukali tematów i zgłębiali pewne historie. Na pewno nie można powiedzieć, że to wina tych złych dziennikarzy.

Jeszcze jeden temat chciałbym z panem przedyskutować, mianowicie pracę teamu podczas meczu. Zgodzimy się, że zazwyczaj podpowiedzi padają w momencie z problemami, więc sytuacja sama w sobie już jest wymagająca. Czy może być tak, że naraz do swojego zawodnika mówią trzy osoby, kierując podpowiedzi i rady, a w dodatku jedna z drugą nawet się nie zazębia? A może takie obrazki są absolutnie nieakceptowalne?

Ma pan całkowitą rację: to jest absolutnie nieakceptowalne. W teamie musi być jedna osoba, która przekazuje wiadomości, ale może je konsultować z teamem. Jeśli wszyscy kierują podpowiedzi i mówią przez siebie, to mamy nokaut. Jeśli mówimy konkretnie o meczu Igi z Magdą Linette, to nie ma wątpliwości, że team nie zareagował dobrze.

– Był trudny mecz, była trudna sytuacja i team zawiódł. Zamiast pomóc, stworzyli nokaut. Trzy osoby zaczęły przez siebie krzyczeć, zamiast we trójkę skonsultować, by na końcu jedna osoba komunikowała podpowiedzi.

To znaczy, że nawet trener główny, jeśli nie byłby wytypowany do takiej roli, nie ma prawa krzyczeć? Tak powiedział mi Piotr Woźniacki.

– Tak. Powinien przekazać swoją wskazówkę tej osobie, która zgodnie z ustaleniem jako jedyna ma głośno wypowiadać sentencje. To święte słowa Piotra, on wie co mówi, bo zaczynając z 12-letnią Karoliną zjadł na tym sporcie zęby. A tutaj team zachował się jak amatorzy. Przepraszam, pełny respekt do pani psycholog, trenera Fissette’a oraz innych, ale trzeba to nazwać po imieniu. W ciężkiej sytuacji nie zdali egzaminu, zachowując się błędnie.

– Tak też może być. Inna osoba może być tzw. team speakerem, ale to musi być skonsultowane, ustalone i przez wszystkich respektowane. Na pewno nie wyobrażam sobie, że trener nie przychyla się do takiego rozwiązania, tylko zostałoby ono przeforsowane. Bo to już na wstępie niweczy wszystko. Swoją drogą, gdyby osoba z językiem polskim była kimś takim, to nawet widzę w pewnym obszarze przewagę takiego rozwiązania, bo przeciwnicy nie rozumieją, o co chodzi. I tutaj znów wrócę do Piotra, który w naszym języku robił coaching z Karoliną. W czasie, gdy jej trenerem był Thomas Johansson, z którym ja też pracowałem w wieku juniora, niezmiennie speakerem był ojciec. Wchodził na kort, konsultował się z trenerem, który wygrywał w 2002 roku Australian Open, ale sam zabierał głos. Twierdzę, wracając do Igi, że zmotywowanie w języku polskim powinno na nią trochę lepiej podziałać niż w języku obcym. A teraz, w tej trudnej sytuacji, być może najlepiej.

Miał pan dość poważne problemy ze zdrowiem. Jak obecnie wygląda pana życie i praca zawodowa?

– Mówiłem panu o wypadku na Wimbledonie z okiem i ta historia się ciągnie. Przez półtora roku co trzy-cztery tygodnie dostawałem zastrzyki w oko. Na początku słabiej widziałem, przez co nie mogłem prowadzić samochodu, a teraz wszystko się poprawiło. Dosłownie cztery tygodnie temu dostałem wiadomość od lekarza, że pierwszy raz będę miał aplikowane zastrzyki co dwa miesiące. Nienawidzę tych zastrzyków, bo bardzo źle się po nich czułem i chorowałem. Na początku dali mi takie sterydy, że nabawiłem się zapalenia płuc. Teraz jest lepiej, natomiast przez ten cały czas nie mogłem za dużo jeździć, a przez to pracować. Co będzie? Nie wiem. Miałem spotkanie z angielską federacją. Możliwe, że tam wrócę, a to wszystko zależy od zdrowia. Za to na miejscu, w Oslo, zrobiłem małą grupę paru osób, konkretnie dzieci. I z niczego doszły do kadry narodowej do lat 14. Ponadto pomagam norweskiemu Davis Cup z porannymi treningami. Tak że cały czas jestem przy tenisie, ale z powrotem wrócę wyżej.

Rozmawiał Artur Gac

Chcesz porozmawiać z autorem? Napisz: artur.gac@firma.interia.pl
Tenisistka w sportowym stroju oraz czapce z daszkiem wykonuje gest ręką na ciemnym tle, skupiona na grze.

Iga ŚwiątekAFP
Dwie kobiety, po lewej stronie osoba w białej sportowej koszulce z logo Polski, w okularach, z blond włosami spiętymi do tyłu, o skupionym wyrazie twarzy; po prawej stronie kobieta w sportowej czapce i niebieskiej koszulce, z widocznym logotypem sponso…

Daria Abramowicz, Iga ŚwiątekFoto Olimpik/NurPhoto via AFP/Robert Prange/Getty ImagesAFP
mężczyzna w czarnej sportowej odzieży i czapce stoi na kortcie tenisowym, trzymając rakietę w dłoni, na tle zielonego baneru z napisem ‘DAVISCUP.COM’

Trener Paweł Straussarchiwum prywatne/Paweł StraussPUSTE

Iga Świątek: Gra dla reprezentacji Polski to zawsze ogromna przyjemność.