Na Nawrockiego czeka ustawa pułapka. Rząd już zdecydował
Rada Ministrów przyjęła projekt nowelizacji ustawy o sporcie. To już kolejne podejście do zmian w tym obszarze prawa – poprzednia wersja, przygotowana jeszcze za kadencji ministra Sławomira Nitrasa, nie weszła w życie z powodu sprzeciwu prezydenta Andrzeja Dudy. W nowym projekcie usunięto zapisy budzące największe kontrowersje, choć nie oznacza to wcale, że ustawa bez problemów uzyska podpis obecnej głowy państwa, Karola Nawrockiego.
Projekt nowelizacji był procedowany w środę i został formalnie przyjęty na posiedzeniu rządu. Teraz trafi do Sejmu, gdzie rozpocznie się dalszy etap prac legislacyjnych.
Większe wsparcie dla matek w kadrze narodowej
Jedna z kluczowych zmian dotyczy zawodniczek reprezentacji narodowych, które zdecydowały się na macierzyństwo. Zgodnie z nowymi przepisami okres pobierania stypendium po urodzeniu dziecka zostanie wydłużony z sześciu miesięcy do pełnego roku. Co więcej, zmienia się również jego wysokość – zamiast dotychczasowych 50 procent, zawodniczki mają otrzymywać 81,5 procent wcześniej przyznanego świadczenia. To rozwiązanie ma poprawić bezpieczeństwo finansowe sportsmenek i ułatwić im powrót do rywalizacji na najwyższym poziomie.
Sędziowie jak funkcjonariusze publiczni
Druga istotna zmiana dotyczy ochrony prawnej sędziów sportowych. Nowelizacja zakłada objęcie arbitrów taką samą ochroną, jaka przysługuje funkcjonariuszom publicznym. W praktyce oznacza to, że wszelkie przypadki znieważenia, gróźb czy ataków fizycznych wobec sędziów nie będą już ścigane z oskarżenia prywatnego. Po wejściu ustawy w życie każde takie przestępstwo będzie ścigane z urzędu, a prokuratura podejmie działania z chwilą uzyskania informacji o podejrzeniu popełnienia czynu zabronionego.
O takie rozwiązanie środowisko sędziowskie apelowało od lat, zwłaszcza arbitrzy piłkarscy, którzy szczególnie często spotykają się z agresją – zarówno słowną, jak i fizyczną. Problem ten jest najbardziej widoczny w niższych klasach rozgrywkowych, gdzie poziom zabezpieczenia meczów jest nieporównywalnie mniejszy niż w ekstraklasie czy I lidze.
Nowe kompetencje Instytutu Sportu
Trzeci filar nowelizacji dotyczy rozszerzenia uprawnień Instytutu Sportu – Państwowego Instytutu Badawczego w zakresie finansowania przygotowań kadr narodowych. Chodzi o sytuacje, w których związek sportowy nie jest w stanie samodzielnie ponosić kosztów funkcjonowania reprezentacji.
Takie problemy pojawiły się m.in. w ubiegłym roku, gdy reprezentacja Polski hokeistek miała wziąć udział w olimpijskim turnieju kwalifikacyjnym w Japonii. Polski Związek Hokeja na Lodzie, pogrążony w poważnych kłopotach finansowych, nie dysponował odpowiednimi środkami. Ministerstwo Sportu mogło przekazać pieniądze, ale nie bezpośrednio na konto związku, ponieważ te środki zostałyby zajęte przez komornika. – W Polsce są związki sportowe z zadłużeniem i zobowiązaniami egzekucyjnymi, których nie mogę finansować – tłumaczył wówczas Sławomir Nitras.
Wcześniej podobne sytuacje rozwiązywano poprzez współpracę z Polskim Komitetem Olimpijskim, który pośredniczył w finansowaniu kadr. Konflikt Nitrasa z prezesem PKOl Radosławem Piesiewiczem sprawił jednak, że minister nie chciał korzystać z tej ścieżki. Ostatecznie wyjazd hokeistek sfinansował Śląski Związek Hokeja, który otrzymał dotację z resortu.
Dlaczego Duda powiedział „nie” i dlaczego Nawrocki może mieć dylemat
Rozszerzone kompetencje Instytutu Sportu znalazły się już w poprzedniej wersji nowelizacji, przygotowanej za czasów Nitrasa. Projekt przeszedł przez parlament, ale prezydent Andrzej Duda odmówił jego podpisania i skierował ustawę do Trybunału Konstytucyjnego. Jego sprzeciw dotyczył przede wszystkim zapisów o parytetach płci we władzach związków sportowych oraz obowiązkowym udziale przedstawicieli kadr narodowych w zarządach. Zdaniem prezydenta były to regulacje zbyt głęboko ingerujące w konstytucyjną wolność zrzeszania się. Dodatkowo za niespełnienie tych wymogów groziły związkom dotkliwe sankcje finansowe.
W nowym projekcie kontrowersyjnych zapisów już nie ma, ale to wcale nie gwarantuje spokojnej drogi do podpisu prezydenta. Po pierwsze, nie ma pewności, czy Sejm nie wprowadzi do ustawy kolejnych poprawek. Po drugie, sporo emocji może wzbudzić kwestia ochrony sędziów w kontekście zachowań kibiców. Choć nikt nie zamierza ścigać fanów za hasła w rodzaju „sędzia kalosz”, to już popularne przyśpiewki sugerujące korupcję arbitra mogą zostać uznane za znieważenie funkcjonariusza publicznego podczas wykonywania obowiązków – a to przestępstwo ścigane z urzędu.
W efekcie prezydent Karol Nawrocki może znaleźć się w trudnym położeniu. Z jednej strony trudno podważać potrzebę lepszej ochrony sędziów, szczególnie w piłce nożnej. Z drugiej – jako deklarowany kibic Lechii Gdańsk, może narazić się środowisku fanów, dla których nowe przepisy oznaczają koniec bezkarności zachowań dotychczas tolerowanych na trybunach.